چهارشنبه ۳۰ مهر ۱۴۰۴

تصمیم ایران برای پیوستن مشروط به کنوانسیون مقابله با تأمین مالی تروریسم (CFT) ترفندی دیپلماتیک برای فریب جامعه جهانی است، نه تغییری واقعی در رفتار.

تهران با قید عباراتی چون «مطابق قانون اساسی و قوانین داخلی» عملاً خود را از تعهدات اصلی معاف کرده تا همچنان بتواند گروه‌هایی چون حزب‌الله، حماس و جهاد اسلامی را تأمین مالی کند، در حالی‌که آن‌ها را «جنبش مقاومت» می‌نامد.

ایران طی چهار دهه، تروریسم را ابزار سیاست خارجی خود ساخته و نیروی قدس سپاه شبکه‌ای جهانی برای انتقال پول و سلاح دارد. در عین حال، این کشور از مسیرهایی چون شرکت‌های صوری و رمزارز برای دور زدن تحریم‌ها استفاده می‌کند.

پیوستن صوری ایران تنها تلاشی است برای رفع فشار مالی و بازگشت به نظام بانکی جهانی. FATF نباید فریب این ظاهرسازی را بخورد و باید ایران را تا زمان اجرای کامل تعهداتش در فهرست سیاه نگه دارد.

دیدار اخیر لاریجانی با پوتین، از نظر بسیاری، تاکیدی بر همکاری فزاینده ایران و روسیه است، آن هم در شرایطی که تجدید آرایش‌های پس از جنگ ۱۲روزه، توازن منطقه‌ای را دستخوش تغییر کرده است.

حمله اسرائیل و آمریکا به ایران، فعال‌سازی مکانیسم ماشه از سوی غرب و بازگشت تحریم‌های سازمان ملل، همگی بخشی از روندی هستند که بر ادامه و گسترش همکاری‌های ایران با متحدان همیشگی‌اش، یعنی روسیه و چین، تاثیر می‌گذارند. سفر لاریجانی به مسکو در برهه‌ای حساس انجام شد. آتش‌بس شکننده‌ای که پس از جنگ ۱۲روزه حاصل شد، همچنان سایه سنگین خود را بر منطقه حفظ کرده و این بدان معناست که تهران در تلاش است ورای روابط پرتنش فعلی با غرب، یکپارچگی ژئوپلیتیک خود را مستحکم کند.

تا زمانی که غرب راهبرد فشار حداکثری خود را حفظ کند و تا زمانی که مسکو به‌عنوان وزنه تعادل در برابر واشنگتن باقی بماند، می‌توان انتظار داشت که این پیوند قوی‌تر شود.

فارغ از اینکه ماجرای حمله به کشتی های مرتبط با ایران در دریای سرخ درست باشد یا خیر، احتمال وقوع «جنگ کشتی‌ها» در خلیج فارس و دریای عمان، دریای سرخ و حتی مدیترانه به صورت علنی یا غیرعلنی وجود دارد.

مسئله ای که در فاصله سالهای ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱ نیز میان ایران و اسرائیل رخ داد. جایی که ۵ تا ۷ کشتی‌ ایرانی در دریای سرخ و مدیترانه مورد حمله اسرائیل قرار گرفتند و علنی نشد و ایران نیز همین تعداد کشتی‌های اسراییلی را در خلیج‌فارس و دریای سرخ هدف قرار داد. جنگی در سایه در دریا که ادامه پیدا نکرد و طرفین به توقف تبادل آتش در دریا رضایت دادند.

به نظر می رسد، احتمال بازگشت جنگ کشتی ها در دریا اینبار حتی با مداخله آمریکا وجود دارد که می تواند امنیت تجاری و کریدوری منطقه را به شدت با مخاطره مواجه کند. به ویژه اینکه ایران نیز در چنین صحنه‌ای دست خالی نیست و توان رویارویی دارد.

احتمال دارد اسرائیل در ماه‌ها یا سال‌های آینده، دوباره اقدام نظامی مستقیم در داخل ایران انجام دهد. اسرائیل برای خود خطوط قرمزی تعیین کرده و ادعا می کند که در صورت عبور ایران از این خطوط، دوباره به گزینه نظامی فکر خواهد کرد، این خطوط ادعایی عبارتند از عدم اجازه بازرسی کافی به آژانس، از سرگیری غنی‌سازی و تقویت گروه هایی چون حماس، حزب الله لبنان و حوثی ها در یمن.

اگر ایران حمله اسرائیل را تلافی کند، اسرائیل احتمالا با کمبود سامانه‌های پدافند موشکی مواجه شود، به ویژه موشک‌هایی که برای مقابله با موشک‌های بالستیک دوربرد لازم است و در جنگ اخیر نیز کمبودشان حس شده بود.

ایران از جنگ دوازده روزه خرداد درس گرفته و ممکن است با مجموعه گسترده‌تری از ابزارهای نظامی پاسخ شدیدتری بدهد. اعضای شورای دفاع ملی عمدتا نظامی و امنیتی هستند تا تصمیم‌گیری در زمان جنگ را تسریع کند؛ این نشان می‌دهد که ایران جنگ را تمام شده نمی‌داند.